Skip to main content
5 min czytania

Co to są psychobiotyki?

Co to są psychobiotyki?
1 zdjęcie
848

Odtwarzacz głosowy

AI
0:00
0:00
Odsłuchaj treść artykułu na żywo
Spis treści 7
Mikrobiota jelitowa składa się z mikroorganizmów kolonizujących ludzkie jelito. Jej skład ma wpływ na funkcjonowanie przewodu pokarmowego oraz systemu odpornościowego. Nowsze badania podkreślają również jej rolę w utrzymaniu zdrowia psychicznego. Ten związek między przewodem pokarmowym a centralnym układem nerwowym jest nazywany osią mózgowo-jelitową. Niektóre z tych bakterii, zwane psychobiotykami, wykazują szczególnie pozytywny wpływ na tę oś.
01 / 07

Mikrobiota układu pokarmowego i jej znaczenie dla zdrowia człowieka

Mikroorganizmy zamieszkujące ludzkie ciało, w tym układ pokarmowy, tworzą zbiór znany jako mikrobiota. Badania nad tym zagadnieniem rozpoczęły się wraz z rozwojem biologii molekularnej i szczególnie interesujące są relacje między składem mikrobioty a zdrowiem ludzkim. Mikrobiota układu pokarmowego ma wpływ na funkcje trawienne, układ immunologiczny i metabolizm mineralny. Ponadto, istnieje połączenie między układem pokarmowym a ośrodkowym układem nerwowym, zwane osią mózgowo-jelitową.
02 / 07

Opis psychobiotyki

Psychobiotyki to rodzaj probiotyków, które mogą wywierać pozytywny wpływ na funkcjonowanie osi mózg-jelito, jeśli są przyjmowane w odpowiedniej ilości. Termin ten został wprowadzony w 2013 roku przez dwóch badaczy - psychiatry T. Dinana oraz neurologa J.F. Cryana. Oznacza to jednak nie, że przedtem nie podejmowano prób wykorzystania probiotyków w leczeniu zaburzeń psychicznych. Już w 1910 roku przeprowadzono badanie, które wykazało, że bakterie kwasu mlekowego mają korzystny wpływ na samopoczucie osób z depresją (J.G.P. Phillips 1910). Mikroorganizmy probiotyczne produkują aktywnie neuroprzekaźniki, takie jak serotonina, dopamina oraz kwas gamma-aminomasłowy. Serotonina jest odpowiedzialna za regulację nastroju i prawidłowe działanie układu nerwowego, dopamina jest także odpowiedzialna za samopoczucie, natomiast kwas gamma-aminomasłowy jest neuroprzekaźnikiem, który wykazuje pozytywny wpływ na redukcję stresu i lęku. Psychobiotyki mają szczególne znaczenie dla osób z zaburzeniami psychicznymi, ponieważ mogą mieć wpływ na pracę mózgu (H. Karakuła-Juchnowicz i wsp. 2015).
03 / 07

Działanie probiotyków psychicznych

W ostatnich latach zauważono, że wpływ probiotyków psychicznych na działanie mózgu obejmuje mechanizmy neuronalne, hormonalne oraz immunologiczne, co doprowadziło do przeprowadzenia badań nad udziałem mikroorganizmów jelitowych w rozwoju wielu zaburzeń neuropsychicznych (M. Douglas-Escobar, E. Elliott, J. Neu 2013).
04 / 07

Psychobiotyki, depresja oraz zaburzenia lękowe

Dowiedziono, że psychobiotyki nie tylko poprawiają funkcjonowanie mózgu, ale również wykazują właściwości przeciwdepresyjne i przeciwlękowe. Rozwój depresji jest zależny zarówno od czynników środowiskowych, jak i genetycznych. W ostatnich latach podniesiono świadomość dotyczącą udziału flory jelitowej w patogenezie tej dolegliwości. W badaniu zaobserwowano, że osoby cierpiące na depresję wykazywały większą liczbę bakterii takich jak Bacteroidetes i Alistipes (K.M. Bangsgaard Bendtsen et al., 2012). Kolejne badania również odnotowały zwiększone występowanie Alistipes i Enterobacteriaceae w składzie osób z depresją (H. Jiang et al., 2015). Ponadto, niektóre szczepy mogą wykazywać działanie przeciwzapalne i obniżać poziom kortyzolu, co ma szczególne znaczenie w redukcji objawów lęku i depresji.
05 / 07

Psychobiotyki oraz ich rola w leczeniu chorób neurodegeneracyjnych

Psychobiotyki pełnią kluczową funkcję w łagodzeniu symptomów chorób neurodegeneracyjnych, takich jak choroba Parkinsona czy choroba Alzheimera. Choroba Alzheimera jest zaburzeniem, które powoduje znaczne pogorszenie funkcji poznawczych i pamięci. Badanie przeprowadzone przez Cheng i współpracowników (2019) wykazało, że 12-tygodniowe podawanie mleka z bogatymi szczepami bakterii (np. L. acidophilus i L. Casei) mogło poprawić funkcje poznawcze osób cierpiących na chorobę Alzheimera. W przypadku choroby Parkinsona, psychobiotyki mogą wpływać na zwiększenie stężenia glutationu, co potwierdzono w badaniu Tamtaji (2019). Glutation jest potężnym antyoksydantem, a jego niskie stężenie jest obserwowane u osób z tą chorobą.
06 / 07

Psychobiotyki a problemy ze snem

Niektóre badania potwierdziły również korzystny wpływ niektórych szczepów na poprawę jakości snu. Spożywanie mleka fermentowanego zawierającego L.. Helveticus CM4 miało pozytywny wpływ na zwiększenie wydajności snu i częstotliwości przebudzeń (S.. Yamamura i wsp. 2009). W innych badaniach stwierdzono poprawę wyników dziennika snu u mężczyzn przyjmujących L.. Brevis SBC8803 (Y.. Nakakita 2016).
07 / 07

Wybrane szczepy bakterii wykazujące potencjał psychobiotyczny

Niektóre badania szczególnie koncentrują się na potencjale psychobiotycznym niektórych szczepów bakterii. W jednej z recenzji z 2016 roku przedstawiono wpływ pewnych szczepów na funkcjonowanie układu nerwowego zarówno u ludzi, jak i zwierząt (H. Wang i wsp. 2016). – Bacillus coagulans MTCC 5856 – leczenie objawów zespołu jelita drażliwego (IBS) i depresji (M. Majeed i wsp. 2018). – Bifidobacterium longum 1714 – poprawa pamięci i zmniejszenie wrażliwości na stres (A. P. Allen i wsp. 2016). – Clostridium butyricum MIYAIRI 588 – może wzmocnić terapię zaburzeń depresyjnych wraz z lekami przeciwdepresyjnymi (T. Miyaoka i wsp. 2018). – Lactobacillus gasseri CP2305 – poprawa jakości snu i obniżenie stężenia hormonu stresu (K. Nishida i wsp. 2017). – Bifidobacterium infantis – wpływ na zmniejszenie poziomu markerów stanu zapalnego (A. Herman 2019). Corocznie pojawia się coraz więcej informacji na temat wpływu psychobiotyków na funkcjonowanie układu nerwowego. Obecnie wiadomo, że dostarczenie odpowiednich szczepów bakterii w odpowiednich ilościach może mieć znaczący wpływ na poprawę zdrowia psychicznego.
Plan Żywieniowy

Chcesz wdrożyć te zasady w codziennej diecie?

Nasz inteligentny generator ułoży dla Ciebie zbilansowany jadłospis w 3 minuty, uwzględniając zalecenia z tego artykułu.

Allen A.P. et al., Bifidobacterium longum 1714 as a translational psychobiotic: Modulation of stress, electrophysiology and neurocognition in healthy volunteers, „Translational Psychiatry” 2016, 6.
Bangsgaard Bendtsen K.M. et al., Gut microbiota composition is correlated to grid floor induced stress and behavior in the BALB/c mouse, „PLoS One” 2012, 7(10).
Cheng L.H. et al., Psychobiotics in mental health, neurodegenerative and neurodevelopmental disorders, „Journal of Food and Drug Analysis” 2019, 27(3), 632–648.
Douglas-Escobar M., Elliott E., Neu J., Effect of intestinal microbial ecology on the developing brain, „JAMA Pediatrics” 2013, 167, 374–379.
Herman A., Zastosowanie suplementacji probiotykami w profilaktyce i leczeniu zaburzeń depresyjnych i lękowych–przegląd dotychczasowych badań, „Psychiatria Polska” 2019, 53(2), 459–473.
Jiang H. et al., Altered fecal microbiota composition in patients with major depressive disorder, „Brain, Behavior, and Immunity” 2015, 48 ,186–194.
Karakuła-Juchnowicz H. et al., Psychobiotyki – nowe możliwości terapii zaburzeń afektywnych, „Farmakoterapia w Psychiatrii i Neurologii” 2015, 31(3–4), 229–242.
Majeed M. et al., Bacillus coagulans MTCC 5856 for the management of major depression with irritable bowel syndrome: A randomised, double-blind, placebo controlled, multi-centre, pilot clinical study, „Food & Nutrition Research” 2018, 62.
Miyaoka T. et al., Clostridium butyricum MIYAIRI 588 as Adjunctive Therapy for Treatment-Resistant Major Depressive Disorder: A Prospective Open-Label Trial, „Clinical Neuropharmacology” 2018, 41, 151–155.
Mishida K. et al., Para-psychobiotic Lactobacillus gasseri CP 2305 ameliorates stress-related symptoms and sleep quality, „Journal of Applied Microbiology” 2017, 123, 1561–1570.
Nakakita Y. et al., Effect of dietary heat-killed Lactobacillus brevis SBC8803 (SBL88™) on sleep: a non-randomised, double blind, placebo-controlled, and crossover pilot study, „Beneficial Microbes” 2016, 7(4), 501–509.
Phillips J.G.P., The treatment of melancholia by the lactic acid bacillus, „Journal of Mental Science” 1910, 56(234), 422–430.
Takada M. et al., Probiotic Lactobacillus casei strain Shirota relieves stress-associated symptoms by modulating the gut-brain interaction in human and animal models, „Neurogastroenterology & Motility” 2016, 28, 1027–1036.
Tamtaji O.R. et al., Clinical and metabolic response to probiotic administration in people with Parkinson's disease: a randomized, double-blind, placebo-controlled trial, „Clinical Nutrition” 209, 38(3), 1031–1035.
Wang H. et al., Effect of Probiotics on Central Nervous System Functions in Animals and Humans: A Systematic Review, „Journal of Neurogastroenterology and Motility” 2016, 22(4), 589–605.
Yamamura S. et al., The effect of Lactobacillus helveticus fermented milk on sleep and health perception in elderly subjects, „European Journal of Clinical Nutrition” 2009, 63(1), 100–105.
Zweryfikowane merytorycznie przez dietetyka klinicznego • 18.03.2026

Allen A.P. et al., Bifidobacterium longum 1714 as a translational psychobiotic: Modulation of stress, electrophysiology and neurocognition in healthy volunteers, „Translational Psychiatry” 2016, 6. Bangsgaard Bendtsen K.M. et al., Gut microbiota composition is correlated to grid floor induced stress and behavior in the BALB/c mouse, „PLoS One” 2012, 7(10). Cheng L.H. et al., Psychobiotics in mental health, neurodegenerative and neurodevelopmental disorders, „Journal of Food and Drug Analysis” 2019, 27(3), 632–648. Douglas-Escobar M., Elliott E., Neu J., Effect of intestinal microbial ecology on the developing brain, „JAMA Pediatrics” 2013, 167, 374–379. Herman A., Zastosowanie suplementacji probiotykami w profilaktyce i leczeniu zaburzeń depresyjnych i lękowych–przegląd dotychczasowych badań, „Psychiatria Polska” 2019, 53(2), 459–473. Jiang H. et al., Altered fecal microbiota composition in patients with major depressive disorder, „Brain, Behavior, and Immunity” 2015, 48 ,186–194. Karakuła-Juchnowicz H. et al., Psychobiotyki – nowe możliwości terapii zaburzeń afektywnych, „Farmakoterapia w Psychiatrii i Neurologii” 2015, 31(3–4), 229–242. Majeed M. et al., Bacillus coagulans MTCC 5856 for the management of major depression with irritable bowel syndrome: A randomised, double-blind, placebo controlled, multi-centre, pilot clinical study, „Food & Nutrition Research” 2018, 62. Miyaoka T. et al., Clostridium butyricum MIYAIRI 588 as Adjunctive Therapy for Treatment-Resistant Major Depressive Disorder: A Prospective Open-Label Trial, „Clinical Neuropharmacology” 2018, 41, 151–155. Mishida K. et al., Para-psychobiotic Lactobacillus gasseri CP 2305 ameliorates stress-related symptoms and sleep quality, „Journal of Applied Microbiology” 2017, 123, 1561–1570. Nakakita Y. et al., Effect of dietary heat-killed Lactobacillus brevis SBC8803 (SBL88™) on sleep: a non-randomised, double blind, placebo-controlled, and crossover pilot study, „Beneficial Microbes” 2016, 7(4), 501–509. Phillips J.G.P., The treatment of melancholia by the lactic acid bacillus, „Journal of Mental Science” 1910, 56(234), 422–430. Takada M. et al., Probiotic Lactobacillus casei strain Shirota relieves stress-associated symptoms by modulating the gut-brain interaction in human and animal models, „Neurogastroenterology & Motility” 2016, 28, 1027–1036. Tamtaji O.R. et al., Clinical and metabolic response to probiotic administration in people with Parkinson's disease: a randomized, double-blind, placebo-controlled trial, „Clinical Nutrition” 209, 38(3), 1031–1035. Wang H. et al., Effect of Probiotics on Central Nervous System Functions in Animals and Humans: A Systematic Review, „Journal of Neurogastroenterology and Motility” 2016, 22(4), 589–605. Yamamura S. et al., The effect of Lactobacillus helveticus fermented milk on sleep and health perception in elderly subjects, „European Journal of Clinical Nutrition” 2009, 63(1), 100–105.

Ekspert Diets Premium

Ekspert zespołu Diets Premium. Specjalizuje się w planach żywieniowych, sportach siłowych oraz planach treningowych.

USDA FoodData Central EFSA PubMed Clinical Guidelines
Loading
Polecane artykuły z tej kategorii

Powiązane artykuły

Odkryj podobne publikacje i porady ekspertów.

Układ trawienny – nasza druga umysłowość
Umysłowy
Układ trawienny – nasza druga umysłowość
⏱ 7 min czytania
#Umysłowy #Oś Jelito-mózg
Jak efektywnie rozpocząć redukcję masy ciała?
Zdrowie Psychiczne
Jak efektywnie rozpocząć redukcję masy ciała?
⏱ 4 min czytania 📚 Zdrowie Psychiczne
#Odchudzanie #Żywienie
Zagłuszanie psychiczne i trening fizyczny
Aktywność Fizyczna
Zagłuszanie psychiczne i trening fizyczny
⏱ 5 min czytania
#Aktywność Fizyczna #Zdrowie Psychiczne
Czy posiadanie psa przynosi korzyści dla zdrowia i sprawności fizycznej właściciela
Zdrowie
Czy posiadanie psa przynosi korzyści dla zdrowia i sprawności fizycznej właściciela
⏱ 4 min czytania 📚 Zdrowie
#Zdrowie Psychiczne #Umysłowy
Aktywność fizyczna i zdrowie psychiczne – wpływ ruchu na dobre samopoczucie
Aktywność Fizyczna
Aktywność fizyczna i zdrowie psychiczne – wpływ ruchu na dobre samopoczucie
⏱ 5 min czytania
#Aktywność Fizyczna #Zdrowie Psychiczne
Napięcie psychiczne i sposób odżywiania
Kobieta I Ciąża
Napięcie psychiczne i sposób odżywiania
⏱ 6 min czytania 📚 Kobieta I Ciąża
#Nawyki Żywieniowe #Żywienie
Te produkty mogą przyczyniać się do Twojego dobrego samopoczucia psychicznego
Zdrowie Psychiczne
Te produkty mogą przyczyniać się do Twojego dobrego samopoczucia psychicznego
⏱ 6 min czytania
#Zdrowie Psychiczne #Równowaga
Wpływ ćwiczeń fizycznych na stan psychiczny jednostki
Aktywność Fizyczna
Wpływ ćwiczeń fizycznych na stan psychiczny jednostki
⏱ 4 min czytania
#Aktywność Fizyczna #Zdrowie Psychiczne
Depresja i aktywność fizyczna – wpływ ruchu na zdrowie psychiczne
Aktywność Fizyczna
Depresja i aktywność fizyczna – wpływ ruchu na zdrowie psychiczne
⏱ 3 min czytania
#Aktywność Fizyczna #Zdrowie Psychiczne
Emocje przyczyniające się do otyłości – w odchudzaniu kluczowe jest też zdrowie psychiczne
Odchudzanie
Emocje przyczyniające się do otyłości – w odchudzaniu kluczowe jest też zdrowie psychiczne
⏱ 3 min czytania
#Odchudzanie #Zdrowa Dieta
Dziewięć porad dotyczących szybkiego zwiększania wagi
Zdrowie Psychiczne
Dziewięć porad dotyczących szybkiego zwiększania wagi
⏱ 6 min czytania
#Zdrowie Psychiczne #Przyrost Masy Ciała
Techniki relaksacji, które pomagają osiągnąć stan spokoju i równowagi
Zdrowie Psychiczne
Techniki relaksacji, które pomagają osiągnąć stan spokoju i równowagi
⏱ 5 min czytania
#Zdrowie Psychiczne #Równowaga
Dieta w depresji: wpływ serotoniny, tryptofanu i kwasu foliowego na zdrowie psychiczne
Kobieta I Ciąża
Dieta w depresji: wpływ serotoniny, tryptofanu i kwasu foliowego na zdrowie psychiczne
⏱ 4 min czytania 📚 Kobieta I Ciąża
#Zdrowie Psychiczne #Kwas Foliowy
Rola żywienia w terapii zaburzeń psychicznym
Nawyki Żywieniowe
Rola żywienia w terapii zaburzeń psychicznym
⏱ 4 min czytania
#Nawyki Żywieniowe #Zdrowie Psychiczne
Matcha – japońskie superżywność: naukowo potwierdzone korzyści i sztuka przygotowania
Spożycie Napojów
Matcha – japońskie superżywność: naukowo potwierdzone korzyści i sztuka przygotowania
⏱ 1 min czytania
#Spożycie Napojów #Starzenie Się I Zdrowie
Psychotyczny epizod poporodowy – rozpoznawanie, diagnostyka, czynniki ryzyka i pilna interwencja terapeutyczna
Kobieta I Ciąża
Psychotyczny epizod poporodowy – rozpoznawanie, diagnostyka, czynniki ryzyka i pilna interwencja terapeutyczna
⏱ 3 min czytania 📚 Kobieta I Ciąża
#Zdrowie Psychiczne #Lęk
Związki psychotropowe o niezwykłych właściwościach – renesans psychodelików w nowoczesnej neuropsychiatrii i psychoterapii
Zdrowie Psychiczne
Związki psychotropowe o niezwykłych właściwościach – renesans psychodelików w nowoczesnej neuropsychiatrii i psychoterapii
⏱ 5 min czytania
#Zdrowie Psychiczne #Schizofrenia
Holistyczna transformacja zdrowia i sylwetki – naukowe połączenie treningu siłowego, dietetyki klinicznej i regeneracji
Trening Siłowy
Holistyczna transformacja zdrowia i sylwetki – naukowe połączenie treningu siłowego, dietetyki klinicznej i regeneracji
⏱ 2 min czytania
#Trening Siłowy #Zdrowie Psychiczne
Zrównoważona dieta dla nastolatków, studentów i kobiet w ciąży
Kobieta I Ciąża
Zrównoważona dieta dla nastolatków, studentów i kobiet w ciąży
⏱ 5 min czytania 📚 Kobieta I Ciąża
#Dieta W Ciąży #Żywienie W Fitnessie
Zapalenie stawów - symptomy, dieta... Jak leczyć schorzenia stawów?
Zdrowie Psychiczne A Dieta
Zapalenie stawów - symptomy, dieta... Jak leczyć schorzenia stawów?
⏱ 4 min czytania
#Zdrowie Psychiczne A Dieta #Zaburzenia Metaboliczne Genetyczne
5 powodów, dla których warto zajmować się dzikim różaniem górskim
Zdrowie
5 powodów, dla których warto zajmować się dzikim różaniem górskim
⏱ 1 min czytania 📚 Zdrowie
#Zdrowie Psychiczne #Wpływ Rolnictwa Na Środowisko
Oś jelitowo-mózgowa – nie tylko o trawieniu
Oś Jelito-Mózg
Oś jelitowo-mózgowa – nie tylko o trawieniu
⏱ 6 min czytania
#Oś Jelito-mózg
Podstawowe wskazówki dla zdrowej skóry
Zdrowe
Podstawowe wskazówki dla zdrowej skóry
⏱ 7 min czytania
#Zdrowe #Mikrobiota Jelitowa
5 czynników, które mają szkodliwy wpływ na funkcjonowanie przewodu pokarmowego
Równowaga Hormonalna
5 czynników, które mają szkodliwy wpływ na funkcjonowanie przewodu pokarmowego
⏱ 5 min czytania
#Równowaga Hormonalna #Równowaga
Czy żywność faktycznie zawiera naturalne prebiotyki? Mechanizmy działania i praktyczne zastosowania w diecie człowieka
Prebiotyki W Żywieniu
Czy żywność faktycznie zawiera naturalne prebiotyki? Mechanizmy działania i praktyczne zastosowania w diecie człowieka
⏱ 3 min czytania
#Prebiotyki W Żywieniu #Żywienie I Zdrowie
Korzenie cykory - skład odżywczy, właściwości i zastosowanie
Skład Odżywczy
Korzenie cykory - skład odżywczy, właściwości i zastosowanie
⏱ 2 min czytania
#Skład Odżywczy #Regulacja Poziomu Cukru We Krwi
Terapia kandydozy metodami naturalnymi: fitoterapia przeciwgrzybicza i optymalizacja mikrobioty w walce z Candida albicans
Nauka O Żywieniu
Terapia kandydozy metodami naturalnymi: fitoterapia przeciwgrzybicza i optymalizacja mikrobioty w walce z Candida albicans
⏱ 3 min czytania 📚 Nauka O żywieniu
#Przeciwgrzybicowy Dla Skóry #Mikrobiota Jelitowa
Ksylitol: analiza korzyści i potencjalnych zagrożeń oraz porównanie źródeł (brzoza vs kukurydza)
Właściwości Przeciwdrobnoustrojowe
Ksylitol: analiza korzyści i potencjalnych zagrożeń oraz porównanie źródeł (brzoza vs kukurydza)
⏱ 5 min czytania
#Właściwości Przeciwdrobnoustrojowe #Zaburzenia Metaboliczne
Alternatywne źródła słodkości – stewia, ksylitol, miód, syrop z agawy i korzeń lukrecji jako zamienniki białego cukru
Korzyści Zdrowotne
Alternatywne źródła słodkości – stewia, ksylitol, miód, syrop z agawy i korzeń lukrecji jako zamienniki białego cukru
⏱ 6 min czytania
#Korzyści Zdrowotne #Zaburzenia Metaboliczne
Pieczarki – właściwości odżywcze, zastosowanie kulinarne oraz wpływ na trawienie: czy mogą obciążać układ pokarmowy?
Kobieta I Ciąża
Pieczarki – właściwości odżywcze, zastosowanie kulinarne oraz wpływ na trawienie: czy mogą obciążać układ pokarmowy?
⏱ 4 min czytania 📚 Kobieta I Ciąża
#Zastosowania Kulinarne #Właściwości Odżywcze
Ekosystem Wszystkich Aplikacji

Dopasowane Narzędzia, Generatory i Kalkulatory Kliniczne

Wykorzystaj dedykowane aplikacje ekosystemu Diets Premium powiązane z tym tematem lub wylosuj kolejny zestaw narzędzi.

Wszystkie aplikacje

Udostępnij