Skip to main content
PRO 7 min czytania

L-glutamina - kompendium wiedzy

L-glutamina - kompendium wiedzy
1 zdjęcie
541

Odtwarzacz głosowy

AI
0:00
0:00
Odsłuchaj treść artykułu na żywo
Spis treści 6
Materiał PRO PRO

Ten artykuł jest profesjonalnym materiałem merytorycznym (PRO) udostępnionym w całości.

Czy rzeczywiście warto stosować glutaminę? Wielu ludzi może nie być pewnych odpowiedzi na to pytanie, dlatego powstał niniejszy artykuł. Jego celem jest usunięcie wszelkich niepewności dotyczących prawidłowości używania glutaminy.
01 / 06

Czym jest glutamina?

Glutamina jest aminokwasem wytwarzanym wewnątrz organizmu. Powstaje w wyniku przekształcenia kwasu glutaminowego w glutaminę. Mimo że jest produkowana w wielu tkankach, tylko płuca, mięśnie szkieletowe i tkanka tłuszczowa są zdolne do uwalniania jej do krwi. Stanowi składnik większości białek pochodzących zarówno z roślin, jak i zwierząt. W ciele człowieka glutamina stanowi około 70% całkowitej puli aminokwasowej. Może występować w trzech formach: L-glutamina, N-acetyl-L-glutamina (NAG) oraz peptyd glutaminy. Każda z tych form posiada swoje własne, unikalne właściwości i zastosowania.
02 / 06

Glutamina i oparzenia

Glutamina odgrywa znaczącą rolę w przypadku oparzeń. Oparzenie jest uszkodzeniem tkanek wywołanym wysoką temperaturą lub substancjami chemicznymi. Większość z nich stanowi niewielkie oparzenia, które wymagają szybkiej pomocy. Przypadek stanowią oparzenia, które objęły co najmniej 20% powierzchni ciała i są określane jako ciężkie. W tych przypadkach konieczna jest szczegółowa opieka medyczna. Glutamina stymuluje układ immunologiczny, wpływa na zmniejszenie liczby powikłań infekcyjnych, skraca czas leczenia oraz zmniejsza wskaźnik śmiertelności. W czasie oparzenia błona śluzowa jelit, nerki, układ odpornościowy oraz wątroba wymagają znacznych ilości glutaminy. To zapotrzebowanie nie może być zaspokojone przez uwolnienie aminokwasu z mięśni szkieletowych. Dlatego Europejskie Stowarzyszenie Żywienia Pozajelitowego i Dojelitowego zaleca suplementację glutaminy u osób z oparzeniami. Badania prowadzone przez Garrela i Zhou wykazały pozytywny wpływ glutaminy na gojenie się ran i skrócenie czasu leczenia. Pozytywny wpływ glutaminy na oparzenia potwierdziła także szczegółowa analiza wszystkich opublikowanych danych na ten temat przeprowadzona przez Windle.
03 / 06

Kwas glutaminianowy a funkcjonowanie przewodu pokarmowego

Ostatnio często mówi się o tak zwanej przepuszczalności jelitowej, która jest zaburzeniem autoimmunologicznym, przyczyniającym się do rozwoju wielu innych schorzeń, takich jak na przykład choroba Hashimoto, zapalenie stawów czy problemy skórne.
04 / 06

Kwasy Glutaminowe

W roli potencjalnego źródła energii dla komórek jelitowych może odgrywać wyjątkową funkcję w przypadku ich stanów zapalnych. Pomaga w zmniejszaniu stanów zapalnych i stresu oksydacyjnego, które są skutkiem pojawienia się nieszczelności w obrębie ścian jelit. Van der Hulst i jego współpracownicy w swoich badaniach udowodnili, że suplementacja kwasami glutaminowymi może mieć wpływ na zwiększenie integralności jelit u pacjentów, którzy doświadczyli urazów chirurgicznych. Ponadto, może wykazywać korzystne działanie w prewencji chorób wrzodowych żołądka. Dostarcza komórkom błony śluzowej żołądka energii oraz może przyczyniać się do poprawy ich ukrwienia poprzez rozszerzenie naczyń krwionośnych. Poprawione ukrwienie błony śluzowej żołądka może mieć pozytywny wpływ na procesy gojenia zmian zapalnych.
05 / 06

Glutamina dla osób ćwiczących sport

Zainteresowanie glutaminą wśród osób ćwiczących sport wynika z jej właściwości anabolicznych wobec mięśni szkieletowych. Dzięki tej aminokwasie może dochodzić do przekształceń w asparaginę, argininę i lysynę, które są niezbędne do budowy białek kolagenowych. Dodatkowo podawanie glutaminy prowadzi do wzrostu stężenia proliny i hydroksyproliny, niezbędnych do tych procesów. Glutamina bierze udział w syntezie białek mięśniowych oraz wspomaga usuwanie amoniaku z organizmu. Efekt anaboliczny (wpływ na wzrost masy mięśniowej) jest powiązany z wydzielaniem hormonu wzrostu. Glutamina jest również czynnikiem niezwykle istotnym w utrzymaniu równowagi wewnątrzustrojowej, gdyż reguluje temperaturę ciała, pH, ciśnienie krwi, stężenie tlenu, dwutlenku węgla oraz objętość płynów ustrojowych. Z glutaminy powstaje glutation, będący podstawowym przeciwutleniaczem. Aktywność fizyczna wiąże się z podwyższonym poziomem stresu oksydacyjnego. W związku z tym konieczne jest włączenie składników o działaniu przeciwutleniającym, które zwalczają wolne rodniki i tym samym niwelują problem. Korzystny jest także wpływ glutaminy na wyrównanie poziomu cukru we krwi, co skutkuje stałym dostarczaniem energii do mięśni. Glutamina wpływa na regenerację zasobów glikogenu w mięśniach, co pozwala na zwiększenie wytrzymałości i wydłużenie możliwości wysiłku fizycznego. Oprócz tego, że glutamina wspiera budowę mięśni, także hamuje proces rozkładu włókien mięśniowych. Uprawianie sportu wiąże się z powstawaniem mikrouszkodzeń włókien mięśniowych. Glutamina ogranicza ten proces i przyczynia się do szybszej regeneracji.
06 / 06

Podsumowanie

Glutamina demonstruje wiele korzystnych cech na organizm ludzki. Służy jako źródło energii dla limfocytów, co wzmacnia system obronny organizmu. W rezultacie poprawia stan zdrowia ogólnego. Działa znakomicie w przypadku przewlekłego stresu i intensywnych treningów fizycznych. Ma także wpływ na stan układu pokarmowego, ponieważ zdrowie rozpoczyna się w jelitach.
Plan Żywieniowy

Chcesz wdrożyć te zasady w codziennej diecie?

Nasz inteligentny generator ułoży dla Ciebie zbilansowany jadłospis w 3 minuty, uwzględniając zalecenia z tego artykułu.

mgr Bibliografia:
Albrecht J. et al., Roles of glutamine in neurotransmission, „ Neuron Glia Biology” 2010, 6(4), 263–276.
Bean A., Żywienie w sporcie. Kompletny przewodnik, Poznań 2013, 116–117.
Boelens P.G. et al., Glutamine alimentation in catabolic state, „The Journal of Nutrition” 2001, 131(9), 25695–25775S.
Ciborowska H, Rudnicka A, Dietetyka. Żywienie zdrowego i chorego człowieka, Warszawa 2010, 99.
Ciok J., Żywienie w patogenezie i leczeniu nieswoistych zapalnych chorób jelit, „Nowa Medycyna” 1999, 10.
Greenfield J. R. et al., Oral glutamine increases circulating glucagon-like peptide 1, glucagon, and insulin concentrations in lean, obese, and type 2 diabetic subjects., „The American Journal of Clinical Nutrition” 2009, 89(1), 106–113.
Jarosz M., Bułhak-Jachymczyk B., Normy żywienia człowieka, Warszawa 2014, 62.
Mansour A. et al., Effect of glutamine supplementation on cardiovascular risk factors in patients with type 2 diabetes, „Nutrition” 2015, 31(1), 119–126.
Payne A., Barker H.M., Dietetyka i żywienie kliniczne, Wrocław 2017, 137.
Parry-Billings M. et al., Plasma amino acid concentrations in overtraining syndrome: possible effects on the immune system, „Medicine and Science in Sports and Exercise” 1992, 24(12), 1353–1358.
Rapin J.R., Wiernsperger N., Possible Links between Intestinal Permeability and Food Processing: A Potential Therapeutic Niche for Glutamine, „ Clinics” 2010, 65(6), 635–643.
Rowicka G., Czajka M., Znaczenie diety w profilaktyce i leczeniu choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy, „ Medycyna Rodzinna” 2011, 1, 15–18.
Skrzyńska S., Interwencja żywieniowa u chorych z ciężkimi oparzeniami, „Współczesna Dietetyka” 2016, 8.
Welbourne T.C., Increased plasma bicarbonate and growth hormone after an oral glutamine load, „The American Journal of Clinical Nutrition” 1995, 61(5), 1058–1061.
Zweryfikowane merytorycznie przez dietetyka klinicznego • 24.03.2026

mgr Bibliografia: Albrecht J. et al., Roles of glutamine in neurotransmission, „ Neuron Glia Biology” 2010, 6(4), 263–276. Bean A., Żywienie w sporcie. Kompletny przewodnik, Poznań 2013, 116–117. Boelens P.G. et al., Glutamine alimentation in catabolic state, „The Journal of Nutrition” 2001, 131(9), 25695–25775S. Ciborowska H, Rudnicka A, Dietetyka. Żywienie zdrowego i chorego człowieka, Warszawa 2010, 99. Ciok J., Żywienie w patogenezie i leczeniu nieswoistych zapalnych chorób jelit, „Nowa Medycyna” 1999, 10. Greenfield J. R. et al., Oral glutamine increases circulating glucagon-like peptide 1, glucagon, and insulin concentrations in lean, obese, and type 2 diabetic subjects., „The American Journal of Clinical Nutrition” 2009, 89(1), 106–113. Jarosz M., Bułhak-Jachymczyk B., Normy żywienia człowieka, Warszawa 2014, 62. Mansour A. et al., Effect of glutamine supplementation on cardiovascular risk factors in patients with type 2 diabetes, „Nutrition” 2015, 31(1), 119–126. Payne A., Barker H.M., Dietetyka i żywienie kliniczne, Wrocław 2017, 137. Parry-Billings M. et al., Plasma amino acid concentrations in overtraining syndrome: possible effects on the immune system, „Medicine and Science in Sports and Exercise” 1992, 24(12), 1353–1358. Rapin J.R., Wiernsperger N., Possible Links between Intestinal Permeability and Food Processing: A Potential Therapeutic Niche for Glutamine, „ Clinics” 2010, 65(6), 635–643. Rowicka G., Czajka M., Znaczenie diety w profilaktyce i leczeniu choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy, „ Medycyna Rodzinna” 2011, 1, 15–18. Skrzyńska S., Interwencja żywieniowa u chorych z ciężkimi oparzeniami, „Współczesna Dietetyka” 2016, 8. Welbourne T.C., Increased plasma bicarbonate and growth hormone after an oral glutamine load, „The American Journal of Clinical Nutrition” 1995, 61(5), 1058–1061.

Ekspert Diets Premium

Ekspert zespołu Diets Premium. Specjalizuje się w planach żywieniowych, sportach siłowych oraz planach treningowych.

USDA FoodData Central EFSA PubMed Clinical Guidelines
Loading
Polecane artykuły z tej kategorii

Powiązane artykuły

Odkryj podobne publikacje i porady ekspertów.

Zamiana żeń-szenia na kodonopsis
Aminokwasy
Zamiana żeń-szenia na kodonopsis
⏱ 2 min czytania
#Aminokwasy #Inulina
Dlaczego powinniśmy wykorzystywać glutaminę?
Suplementy Dla Sportowców
Dlaczego powinniśmy wykorzystywać glutaminę?
⏱ 3 min czytania
#Suplementy Dla Sportowców #Glutamina
Nie tylko warzywna sałatka - trzy alternatywne pomysły na świąteczne sałatki
Nie tylko warzywna sałatka - trzy alternatywne pomysły na świąteczne sałatki
⏱ 3 min czytania
Mieszanka z serem, suszonymi pomidorami i łososiem
Mieszanka z serem, suszonymi pomidorami i łososiem
⏱ 1 min czytania
Chleb z marchewką i cukinią
Chleb z marchewką i cukinią
⏱ 1 min czytania
Stawiaj na grykę!
Stawiaj na grykę!
⏱ 3 min czytania
Posiłki szkolne - sugestie, które można umieścić w kontenerze na lunch
Posiłki szkolne - sugestie, które można umieścić w kontenerze na lunch
⏱ 5 min czytania
Rodzaje drobnoziarnistych zbóż
Rodzaje drobnoziarnistych zbóż
⏱ 4 min czytania
Rodzaje mąki
Rodzaje mąki
⏱ 3 min czytania
Znaczenie składników węglowych w posiłku po ćwiczeniach i w diecie
Znaczenie składników węglowych w posiłku po ćwiczeniach i w diecie
⏱ 3 min czytania
Odmiany makaronów - jak wybrać najlepszą
Odmiany makaronów - jak wybrać najlepszą
⏱ 6 min czytania
Roślinne święta - zapasy dla osób prowadzących życie roślinne
Roślinne święta - zapasy dla osób prowadzących życie roślinne
⏱ 6 min czytania
Roślinne zamienniki powszechnie stosowanych sosów
Roślinne zamienniki powszechnie stosowanych sosów
⏱ 7 min czytania
Górska wersja złotego korzenia, wspierająca żywotność
Górska wersja złotego korzenia, wspierająca żywotność
⏱ 7 min czytania
Rośliny obniżające poziom glukozy we krwi
Rośliny obniżające poziom glukozy we krwi
⏱ 7 min czytania
Ogrzej się przy mieszance przypraw curry
Ogrzej się przy mieszance przypraw curry
⏱ 4 min czytania
Zasady dotyczące warzywnych kotletów
Zasady dotyczące warzywnych kotletów
⏱ 5 min czytania
Odczuwanie zdrowia - 10 antyoksydantów
Odczuwanie zdrowia - 10 antyoksydantów
⏱ 3 min czytania
Niezwykły potencjał arbuza!
Niezwykły potencjał arbuza!
⏱ 4 min czytania
Przepisy na słodkie śniadania - 5 propozycji
Przepisy na słodkie śniadania - 5 propozycji
⏱ 5 min czytania
Sok z brzozy - zastosowanie i przepisy
Sok z brzozy - zastosowanie i przepisy
⏱ 5 min czytania
Zmiany smaku podobne do zmian genetycznych wpływających na nasze preferencje kulinarne
Zmiany smaku podobne do zmian genetycznych wpływających na nasze preferencje kulinarne
⏱ 8 min czytania
Pomysły na wegańskie i bezglutenowe przysmaki na spotkanie domowe
Pomysły na wegańskie i bezglutenowe przysmaki na spotkanie domowe
⏱ 7 min czytania
Tomaty suszone na słońcu - jak je wykorzystać w kuchni
Tomaty suszone na słońcu - jak je wykorzystać w kuchni
⏱ 6 min czytania
Badanie tradycyjnych potraw świątecznych w celu uniknięcia przytycia w czasie ferii
Badanie tradycyjnych potraw świątecznych w celu uniknięcia przytycia w czasie ferii
⏱ 6 min czytania
Suszone pomidory - składniki odżywcze, cechy, potrawy, przepisy
Suszone pomidory - składniki odżywcze, cechy, potrawy, przepisy
⏱ 7 min czytania
Przepisy świąteczne w wersji ograniczającej kalorie
Przepisy świąteczne w wersji ograniczającej kalorie
⏱ 8 min czytania
Świąteczne przyprawy i ich zdrowotne zalety
Świąteczne przyprawy i ich zdrowotne zalety
⏱ 6 min czytania
Przyprawy świąteczne
Przyprawy świąteczne
⏱ 5 min czytania
Międzynarodowy Dzień Czekolady – przepisy z czekoladą, nie tylko na desery
Międzynarodowy Dzień Czekolady – przepisy z czekoladą, nie tylko na desery
⏱ 7 min czytania
Ekosystem Wszystkich Aplikacji

Dopasowane Narzędzia, Generatory i Kalkulatory Kliniczne

Wykorzystaj dedykowane aplikacje ekosystemu Diets Premium powiązane z tym tematem lub wylosuj kolejny zestaw narzędzi.

Wszystkie aplikacje

Udostępnij